Artykuły, Benefity pracownicze, hr, 15.02.2023
Dofinansowanie okularów od pracodawcy – dla kogo i jaka kwota?
5 min.

Dowiedz się kto może starać się o dofinansowanie okularów przez pracodawcę oraz jak wygląda proces zakupu okularów z dofinansowaniem.
Wielogodzinna praca przed komputerem negatywnie wpływa na narząd wzroku. Niebieskie światło emitowane przez ekrany może prowadzić do rozwoju różnych schorzeń, takich jak zespół suchego oka, a w skrajnych przypadkach do nieodwracalnego uszkodzenia wzroku. Dlatego ochrona oczu powinna być priorytetem zarówno pracowników, jak i pracodawców. Komu przysługuje refundacja na okulary i w jakiej wysokości? Sprawdź, jak ubiegać się o dofinansowanie.
Kto może starać się o dofinansowanie okularów przez pracodawcę?
Dofinansowanie okularów korekcyjnych przysługuje osobom zatrudnionym na umowę o pracę. Sama forma zatrudnienia nie wystarczy jednak do tego, żeby uzyskać refundację. Pracownik może ubiegać się o dofinansowanie, jeśli:
- każdego dnia spędza przed monitorem ekranowym co najmniej 4 godziny (dotyczy to zarówno osób pracujących na komputerach stacjonarnych, jak i pracowników korzystających z laptopów, tabletów czy smartfonów);
- otrzyma zaświadczenie od lekarza, wskazujące na potrzebę stosowania okularów korekcyjnych.
Co mówią przepisy prawa na temat refundacji okularów przez pracodawcę?
Obowiązek zapewnienia pracownikowi okularów korekcyjnych wynika bezpośrednio z § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 1 grudnia 1998 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy na stanowiskach wyposażonych w monitory ekranowe. Przepis stanowi, że jeżeli lekarz medycyny pracy stwierdzi potrzebę stosowania okularów podczas pracy przy monitorze, pracodawca ma obowiązek zapewnić pracownikowi okulary spełniające kryteria określone w zaleceniu lekarskim.
Co istotne, obowiązek dotyczy wyłącznie osób pracujących przy monitorze ekranowym co najmniej 4 godziny dziennie. Pracodawca nie może odmówić refundacji, jeśli oba warunki są spełnione — natomiast może samodzielnie określić wysokość dofinansowania, częstotliwość wymiany okularów oraz zasady rozliczenia, o ile nie ogranicza to prawa pracownika do realizacji zaleceń lekarza. Informacje te powinny być jasno ujęte w regulaminie pracy, polityce BHP lub regulaminie wynagradzania.
Aspekty podatkowe i księgowe (zwolnienie z ZUS i PIT)
Dofinansowanie okularów korekcyjnych, przyznane zgodnie z przepisami BHP i na podstawie zaświadczenia lekarza medycyny pracy, jest traktowane jako świadczenie związane z ochroną zdrowia pracownika. Oznacza to, że pracownik otrzymuje je w pełnej wysokości, bez pomniejszeń.
Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, świadczenia rzeczowe i ekwiwalenty za nie, wynikające z przepisów o bezpieczeństwie i higienie pracy, są zwolnione z opodatkowania PIT. Obejmuje to również refundację okularów.
Jednocześnie, na podstawie § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 18 grudnia 1998 r. w sprawie składek na ubezpieczenia społeczne, refundacja okularów spełniająca warunki BHP jest zwolniona ze składek ZUS. Pracodawca nie nalicza więc ani składek na ubezpieczenia społeczne, ani na ubezpieczenie zdrowotne.
W praktyce oznacza to, że:
- pracownik otrzymuje 100% kwoty dofinansowania,
- pracodawca może zaksięgować wydatek jako koszt związany z BHP,
- świadczenie nie zwiększa podstawy wymiaru składek ani podstawy opodatkowania.
To jeden z największych atutów refundacji – zarówno dla pracownika, jak i pracodawcy.
Co ile można starać się o dofinansowanie okularów z zakładu pracy?
W Kodeksie pracy nie znajdziemy informacji o tym, co ile lat pracownik może starać się o refundację na okulary korekcyjne (najczęściej jednak co 2-3 lata). Jeśli osoba zatrudniona czuje, że pogorszył się jej wzrok i wpływa to na efektywność wykonywanej przez nią pracy, powinna zgłosić to swojemu przełożonemu. Pracodawca może wówczas skierować pracownika na badania w przyspieszonym terminie. Lekarz na konsultacji może podjąć decyzję o konieczności wymiany szkieł. Wówczas pracodawca ma obowiązek dofinansować zakup, nawet jeśli od ostatniej wymiany okularów minęło np. kilka miesięcy.
Ile wynosi kwota dofinansowania okularów od pracodawcy?
Kodeks pracy nie reguluje kwoty dofinansowania okularów przez pracodawcę. W niektórych firmach pracodawca pokrywa pełny koszt zakupu okularów korekcyjnych (100%). W innych jest to np. 75 lub 50%. Informacja o maksymalnej wysokości refundacji powinna znaleźć się w wewnątrzzakładowym regulaminie. Zazwyczaj kwota dofinansowania uwzględnia średni koszt zakupu okularów korekcyjnych ze standardowymi szkłami i oprawkami. Na rynku jest jednak wiele rozwiązań, które poprawiają komfort pracy, np. szkła z filtrem światła niebieskiego. Ich cena jest jednak odpowiednio wyższa. Pracownik może skorzystać z dofinansowania w wysokości ustalonej przez pracodawcę i dopłacić do okularów z własnej kieszeni.
Alternatywne źródła dofinansowania okularów (NFZ, PFRON, MOPS/GOPS)
Nie każdy pracownik może otrzymać refundację od pracodawcy, ale istnieją dodatkowe formy wsparcia, które pomagają pokryć koszty okularów korekcyjnych. W Polsce działa kilka instytucji oferujących częściowe lub pełne dofinansowanie — najpopularniejsze to NFZ, PFRON oraz lokalne ośrodki pomocy społecznej. Poniżej znajdziesz przejrzyste zestawienie możliwości.
1. Refundacja okularów z NFZ
Narodowy Fundusz Zdrowia refunduje wyłącznie szkła korekcyjne, nie obejmuje natomiast oprawek. Aby skorzystać z tej formy wsparcia, konieczne jest:
- Otrzymanie recepty od okulisty mającego umowę z NFZ.
- Potwierdzenie refundacji w oddziale NFZ.
- Zakup okularów w salonie optycznym, który realizuje świadczenia NFZ.
Kwota refundacji zależy od wady wzroku:
• do +/- 6 dioptrii: 17,50 zł za szkło,
• powyżej tej wartości: 35 zł za szkło.
O dofinansowanie można wnioskować co dwa lata, chyba że lekarz zaleci częstszą wymianę.
2. Dofinansowanie z PFRON (dla osób z orzeczeniem o niepełnosprawności)
Osoby posiadające orzeczenie o niepełnosprawności mogą ubiegać się o dodatkowe wsparcie finansowe na zakup okularów poprzez programy realizowane przez powiatowe centra pomocy rodzinie (PCPR) lub miejskie ośrodki pomocy społecznej.
Kwota dofinansowania jest ustalana indywidualnie i zależy od:
• rodzaju i stopnia niepełnosprawności,
• sytuacji finansowej,
• lokalnych zasad obowiązujących w danym powiecie.
PFRON może refundować część lub całość kosztów, szczególnie gdy wady wzroku są związane z niepełnosprawnością narządu wzroku.
3. Dofinansowanie z MOPS/GOPS (świadczenie celowe)
Osoby w trudnej sytuacji materialnej mogą ubiegać się o świadczenie celowe na zakup okularów w lokalnym MOPS lub GOPS. Świadczenie jest przyznawane na podstawie:
• kryterium dochodowego,
• dokumentów potwierdzających konieczność posiadania okularów (np. recepty),
• decyzji pracownika socjalnego po przeprowadzeniu wywiadu środowiskowego.
Kwota dofinansowania nie jest stała — zależy od budżetu ośrodka oraz indywidualnych potrzeb osoby wnioskującej.
Co zrobić, aby otrzymać zwrot od pracodawcy za okulary korekcyjne?
Pracownik, który chce otrzymać zwrot części środków przeznaczonych na zakup okularów korekcyjnych, musi dostarczyć pracodawcy zaświadczenie od lekarza. Specjalista powinien zamieścić w dokumencie informację o konieczności wykonywania obowiązków zawodowych w okularach korekcyjnych. Do uzyskania refundacji konieczne będzie także przedstawienie faktury za zakup szkieł.
Na kogo powinna zostać wystawiona faktura za okulary? Dokument powinien zostać wystawiony na osobę, która dokonuje zakupu.
Jak wygląda proces zakupu okularów z dofinansowaniem w praktyce?
- Pracownik otrzymuje skierowanie od pracodawcy na badania okresowe.
- Lekarz wystawia dokument potwierdzający, że pracownik spędza przed monitorem ekranowym co najmniej 4 godziny dziennie każdego dnia i ma wadę wzroku wymagającą korekcji.
- Pracownik samodzielnie wybiera rodzaj szkieł i oprawek w dowolnym salonie, uiszczając pełną kwotę.
- Pracownik odbiera fakturę za okulary od sprzedawcy i przedstawia ją pracodawcy.
- Pracodawca zwraca pracownikowi część kosztów zakupu nowych okularów (Uwaga! Kodeks pracy nie reguluje, w jakim terminie pracodawca ma obowiązek dokonać zwrotu, warto wi ęc sprawdzić, czy ta informacja znajduje się w regulaminie wewnątrzzakładowym).
Wszystkie informacje o dofinansowaniu okularów korekcyjnych otrzymasz od osoby odpowiedzialnej za zarządzanie dokumentacją personalną – w większości przypadków jest to specjalista ds. HR z działu wewnętrznego lub firmy zewnętrznej.
Szukasz pracy w branży HR? Jako specjalista ds. zarządzania zasobami ludzkimi masz wysokie wymagania dotyczące rekrutacji i rozwoju? Dołącz do nas. Oferujemy naszym pracownikom wiele benefitów, w tym dofinansowanie okularów korekcyjnych. Aktualne oferty pracy znajdziesz w zakładce kariera w HRK.
Gotowy do pobrania wzór wniosku o dofinansowanie okularów
Przygotowaliśmy dla Ciebie prosty i przejrzysty wzór wniosku, który możesz od razu wykorzystać w swojej firmie. Wystarczy go uzupełnić danymi, dołączyć zaświadczenie od lekarza medycyny pracy oraz fakturę i złożyć w dziale kadr lub HR.
POBIERAM WNIOSEK O DOFINANSOWANIE
FAQ – Najczęściej Zadawane Pytania o dofinansowanie okularów
1. Czy dofinansowanie przysługuje również na soczewki kontaktowe?
Tak, ale tylko wtedy, gdy lekarz medycyny pracy wyraźnie zaleci stosowanie soczewek zamiast okularów. Jeśli na zaświadczeniu widnieją okulary, pracodawca refunduje wyłącznie okulary.
2. Czy mogę otrzymać refundację, jeśli okulary kupiłem/am przed wizytą u lekarza?
Nie, zwrot przysługuje tylko za zakup dokonany po badaniu medycyny pracy i otrzymaniu zalecenia. Zakupy wcześniejsze nie są refundowane.
3. Czy praca przy telefonie lub tablecie także uprawnia do refundacji?
Tak, ponieważ przepisy obejmują każdą pracę przy monitorze ekranowym, w tym urządzenia mobilne. Liczy się jedynie to, czy pracujesz z ekranem co najmniej 4 godziny dziennie.
4. Czy pracodawca może odmówić refundacji?
Może, jeśli nie spełniasz warunków BHP, czyli nie pracujesz przy ekranie 4 godzin dziennie lub nie masz zaświadczenia lekarskiego. W innych przypadkach odmowa byłaby naruszeniem przepisów.
5. Czy dofinansowanie obejmuje oprawki?
Tak, pracodawca refunduje pełne okulary, czyli szkła i oprawki. Zwrot obejmuje jednak tylko kwotę przewidzianą w regulaminie.
6. Czy mogę skorzystać z dowolnego salonu optycznego?
Tak, przepisy nie ograniczają wyboru salonu. Pracodawca zwróci kwotę zgodną z limitem, a różnicę można dopłacić samodzielnie.
Źródła:
- Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 1 grudnia 1998 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy na stanowiskach wyposażonych w monitory ekranowe https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU19980210097
- Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT) – art. 21 ust. 1 pkt 11 https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU19910800350
- Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 18 grudnia 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe – § 2 ust. 1 pkt https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU19981511180


